Een portfolio is het geheel van beleggingen dat je aanhoudt: aandelen, obligaties, ETF's, fondsen, crypto, en afhankelijk van hoe je telt ook vastgoed en cash. Het woord slaat niet op de losse posities maar op wat ze samen vormen.
In het Nederlands wordt het ook wel je beleggingsportefeuille genoemd. Dat is hetzelfde begrip.
Twee mensen kunnen allebei precies dezelfde twintig namen bezitten en toch een compleet ander resultaat halen. Het verschil zit in de verdeling.
Gewicht: waar het echt om draait
Het gewicht van een positie is haar aandeel in het totaal:
gewicht = waarde van de positie / totale waarde van het portfolio
Dit is de kolom die een lijst met posities verandert in een beeld van je concentratie. Een portfolio kan er gespreid uitzien als een rijtje van twintig namen, terwijl één daarvan 60% van het geld draagt. Gewicht is wat dat zichtbaar maakt.
Gewicht verschuift vanzelf
Je hoeft niet te handelen om je verdeling te zien veranderen. Een positie die harder stijgt dan de rest, vergroot haar eigen gewicht. Zo worden portfolio's stilletjes geconcentreerd in wat het beste heeft gepresteerd.
Dat is het gewone mechanisme achter de meeste concentratie: geen beslissing, maar het uitblijven ervan. Wie een jaar niet kijkt, kan een heel andere verdeling aantreffen dan hij dacht te hebben, zonder één transactie te hebben gedaan.
Waar het misgaat
Het aantal posities zegt weinig. Twintig namen die allemaal in dezelfde sector of dezelfde regio zitten, bewegen grotendeels samen. Zie diversificatie voor waarom het aantal niet hetzelfde is als spreiding.
Gewicht hangt af van wat je in beeld hebt. Filter je op één sector, dan herberekenen de gewichten binnen die sector, zodat ze weer optellen tot 100%. Dat is precies wat je wilt bij de vraag "hoe geconcentreerd ben ik binnen mijn technologieposities", maar het betekent wel dat een gewicht onder een filter een ander getal is dan het gewicht van diezelfde positie in het hele portfolio. Het is de moeite waard om te weten naar welke van de twee je kijkt.
Je beleggingen zijn niet je vermogen. Concentratie binnen je beleggingen is een andere vraag dan concentratie over je hele vermogen. Wie een eigen woning en een bedrijfsbelang heeft, kan een keurig gespreid beleggingsportfolio bezitten en toch zwaar geconcentreerd zijn.
In de praktijk
Gylder toont het gewicht per positie, en de spreidingsdonut op het tabblad Overzicht is gebouwd op dezelfde cijfers, langs de dimensie die je kiest. Klik je op een segment, dan filtert alles daarnaartoe.
Gylder adviseert geen streefgewicht, markeert geen positie als te zwaar en stelt geen herbalancering voor. Dat zijn beslissingen die afhangen van je horizon, je fiscale situatie en hoe de rest van je vermogen eruitziet. Een drempelwaarde toepassen zonder dat te weten, zou advies zijn dat zich voordoet als een berekening.
De sectie Analyse laat concentratie apart zien over je hele vermogen in plaats van binnen je beleggingen. Dat is een andere vraag, en een nuttige aanvulling.
Verwante begrippen
- Diversificatie: waarom spreiding meer is dan aantal
- Asset allocatie: de verdeling over beleggingscategorieën
- Volatiliteit: hoe de verdeling de beweging bepaalt
Wil je je verdeling actueel houden zonder er elke maand handmatig aan te rekenen? Lees Je portfolio bijhouden zonder spreadsheet.