Passief inkomen: wat het echt kost, en waarom bijna niets écht passief is

Passief inkomen is geld dat binnenkomt zonder dat je ervoor werkt. Voor €1.000 per maand heb je bij een rendement van 4% ongeveer €300.000 aan kapitaal nodig.

Dat getal staat in vrijwel geen enkel artikel over dit onderwerp, en het is het enige dat er echt toe doet. Passief inkomen is namelijk geen techniek maar een rekensom: je hebt kapitaal nodig, of je hebt werk verricht dat nog nawerkt.

Wat het kost aan kapitaal

De formule is simpel: gewenst jaarinkomen gedeeld door je rendement.

Bij een spaarrekening met een rendement onder de inflatie werkt het niet: je reële rendement is dan negatief en je teert in op je kapitaal zonder het te merken.

Hoe lang duurt het om dat op te bouwen?

Voor €1.000 per maand, dus €300.000 bij 4% reëel rendement, vanaf nul:

Dit is de reden dat passief inkomen zelden een snelle route is. Het is grotendeels een functie van hoeveel je kunt inleggen, niet van welke slimme methode je kiest.

Wat echt passief is en wat niet

De term wordt breed gebruikt, en de meeste toepassingen verdienen hem niet. Een eerlijke sortering.

Wel passief:

Dividend en koersgroei uit beleggingsfondsen. Je koopt eenmalig, je herbelegt of je neemt op, en verder is er niets te doen.

Obligatierente. Zelfde principe, lager rendement, minder schommeling.

Half passief:

Verhuur van vastgoed. Er komt huur binnen zonder dat je werkt, maar er is onderhoud, leegstand, administratie en soms een huurder die niet betaalt. Reken op enkele dagen per jaar per woning, en meer als het misgaat.

Royalties op iets dat je hebt gemaakt. Passief in de uitbetaling, maar er zat enorm veel werk vóór.

Niet passief, ondanks de belofte:

Dropshipping, print on demand, affiliate-blogs en de meeste "digitale producten". Dat zijn ondernemingen. Ze kunnen goed werken, maar ze vragen doorlopend aandacht, en zodra je stopt met werken stopt het inkomen meestal ook.

Ter illustratie, ruwe schattingen van de tijdsbesteding:

Die laatste regel is geen grap. Een gespreide indexbelegging kopen kost een paar uur uitzoeken en daarna vrijwel niets.

Dat betekent niet dat ondernemen slecht is. Het betekent dat het geen passief inkomen is, en dat het vergelijken van de twee je op het verkeerde been zet.

De dividendval

Wie op passief inkomen mikt, komt snel bij dividend uit. En dan gaat het vaak mis, want hoog dividend is niet hetzelfde als hoog rendement.

Dividend komt niet uit de lucht. Wat een bedrijf uitkeert, zit niet meer in de koers. Bij gelijk totaalrendement maakt de verdeling voor je vermogen niets uit: €100.000 groeit in twintig jaar naar €386.968, ongeacht of dat rendement uit dividend of uit koersstijging kwam.

Wat het wel verandert: uitgekeerd dividend is direct beschikbaar en accumulerend niet. Dat is een voordeel als je van je vermogen leeft, en een nadeel in de opbouwfase omdat je zelf moet herbeleggen.

En één praktische waarschuwing: fondsen met een opvallend hoog dividendrendement keren soms meer uit dan ze verdienen, wat betekent dat je je eigen kapitaal terugkrijgt en dat als inkomen aanziet.

Het meest passieve inkomen dat je krijgt, is de AOW

Dit is het punt dat in Nederlandse artikelen over passief inkomen structureel ontbreekt.

De AOW is inkomen dat binnenkomt zonder dat je er iets voor doet, gegarandeerd door de overheid, geïndexeerd, en levenslang. Dat is de definitie van passief inkomen.

Wat het waard is in kapitaal:

En met een aanvullend pensioen van €12.000 erbij komt die €30.000 per jaar overeen met €750.000 aan kapitaal bij 4%.

Voor de meeste Nederlanders is dat aanzienlijk meer passief inkomen dan ze ooit zelf zullen opbouwen. Het komt alleen laat, vanaf je AOW-leeftijd, en dat is precies waarom de jaren daarvóór het probleem zijn. Hoe die berekening werkt staat in het artikel over je FIRE-getal.

Wat dat betekent voor je plan

Drie conclusies die uit het bovenstaande volgen.

Je hebt minder nodig dan de tabel suggereert. Als je passief inkomen wilt om te stoppen met werken, hoef je niet je volledige uitgaven uit kapitaal te halen. Vanaf je AOW-datum neemt de staat een groot deel over. Je hebt kapitaal nodig voor de jaren daarvóór, en een aanvulling daarna.

Je spaarquote weegt zwaarder dan je route. Van €6.000 naar €12.000 per jaar inleggen halveert je tijdlijn ruwweg. Er is geen methode die dat effect benadert.

Een tweede inkomen is geen passief inkomen. Dat is prima, en het is nuttig: elke euro extra inkomen kan naar je inleg. Maar noem het geen passief inkomen, want dan vergelijk je twee onvergelijkbare dingen.

Wat werkt als je weinig kapitaal hebt

Eerlijk gezegd: kapitaal opbouwen.

Dat is een onbevredigend antwoord in een onderwerp dat vol staat met snellere beloftes, en het is het enige dat consistent werkt. De routes die zich als passief presenteren en weinig kapitaal vragen, vragen in plaats daarvan tijd, en meestal meer tijd dan een baan.

Wat wel helpt in de opbouwfase:

Je uitgaven verlagen. Dat verhoogt je inleg en verlaagt je doel. Dubbel effect, en volledig binnen je controle.

Kosten drukken. Een fondsvergoeding van 0,2% in plaats van 1,5% scheelt over dertig jaar tienduizenden euro's. Dat is het meest zekere rendement dat er te halen is.

Herbeleggen. Elke uitkering die je opneemt in de opbouwfase, komt er niet meer bij. Dat mechanisme staat uitgewerkt in het artikel over samengestelde rente.

Hoe Gylder hierbij past

Passief inkomen bijhouden is lastiger dan het lijkt, omdat het uit verschillende bronnen komt en op verschillende momenten.

Gylder houdt je ontvangen dividend bij per positie, en toont je verwachte jaarinkomen inclusief een uitkeringskalender. Daarnaast telt het je totale vermogen dagelijks bij elkaar, zodat je ziet hoe ver je van het bedrag in de tabel hierboven af staat.

En omdat je uitgaven automatisch gecategoriseerd worden, weet je het cijfer waar de hele rekensom op rust: hoeveel passief inkomen je eigenlijk nodig hebt.

Wat dit niet vertelt

De tijdsschattingen zijn ruw. De uren in de tabel over ondernemingsroutes zijn indicaties op basis van veelgenoemde ervaringen, geen onderzoek. Ze laten de orde van grootte zien.

Over vermogen boven een vrijstelling betaal je jaarlijks belasting, en over dividend wordt bronbelasting ingehouden. Beide drukken je netto opbrengst en horen verwerkt te zijn in het reële rendement waarmee je rekent.

Rendement is niet gegarandeerd. De percentages in dit artikel zijn historische gemiddeldes over lange periodes, met tussentijdse dalingen van tientallen procenten.

Dit is geen advies. Welke opbouw bij je past hangt af van je situatie en je risicobereidheid.

Veelgestelde vragen

Hoeveel kapitaal heb ik nodig voor €1.000 per maand passief inkomen? Bij 4% rendement ongeveer €300.000. Bij 3% is het €400.000 en bij 5% €240.000.

Wat is de beste vorm van passief inkomen? Gespreid beleggen vraagt de minste tijd per euro opbrengst. Verhuur en ondernemen kunnen meer opleveren, maar zijn niet passief.

Kan ik passief inkomen opbouwen zonder startkapitaal? Niet snel. Met €3.000 per jaar inleggen duurt €1.000 per maand ruim veertig jaar. De routes die geen kapitaal vragen, vragen in plaats daarvan veel tijd.

Is hoog dividend beter? Niet automatisch. Wat een bedrijf uitkeert zit niet meer in de koers. Bij gelijk totaalrendement maakt de verdeling voor je vermogen niets uit.

Telt mijn AOW als passief inkomen? Ja, en het is het meest passieve dat je krijgt. €18.000 per jaar komt bij 4% overeen met €450.000 aan kapitaal.