Eerder stoppen met werken: de twee routes, en welke voor jou openstaat

Eerder stoppen met werken kan op twee manieren. Via je werk en je pensioenregeling, of via je eigen vermogen.

De eerste route krijgt de meeste aandacht en is sinds 1 januari 2026 fors versmald. De tweede route krijgt nauwelijks aandacht, staat voor iedereen open, en is de enige die verder reikt dan drie jaar.

Dit artikel legt beide naast elkaar, met de bedragen erbij.

Twee routes, en ze sluiten elkaar niet uit

Route 1: via je werk. Je werkgever, je cao of je pensioenfonds maakt het mogelijk. Denk aan een RVU-uitkering, je pensioen naar voren halen, deeltijdpensioen of opgespaard verlof. Het speelt zich vrijwel allemaal af in de laatste jaren vóór je AOW-leeftijd.

Route 2: via je eigen vermogen. Je hebt genoeg gespaard en belegd om de jaren tot je AOW zelf te overbruggen. Geen toestemming nodig, geen cao, geen functie-eis. Wel een aanzienlijk bedrag.

Wie meer dan drie jaar voor zijn AOW wil stoppen, zit per definitie op route 2. De regelingen uit route 1 reiken niet verder.

Route 1: via je werk en je pensioen

De RVU, en wat er in 2026 veranderde

De Regeling Vervroegde Uittreding maakt het mogelijk dat je werkgever je een uitkering geeft om eerder te stoppen, zonder dat hij daarover een strafheffing betaalt.

Deze regeling is per 1 januari 2026 op twee manieren veranderd, en dat verschil is groot.

Ze is structureel geworden. De tijdelijke regeling liep van 2021 tot en met 2025 en zou aflopen. In plaats daarvan is ze permanent gemaakt, met een eerste ijkmoment in 2028.

Ze is versmald tot zwaar werk. Waar de tijdelijke regeling in de praktijk breed toegankelijk was, is de structurele versie voorbehouden aan werknemers die aantoonbaar niet gezond kunnen doorwerken tot hun AOW-leeftijd. Wat "zwaar werk" is, bepalen cao-partijen per sector, en die afbakening wordt getoetst door het TNO Expertisecentrum Zwaar Werk.

De voorwaarden op hoofdlijnen:

• Je stopt maximaal 36 maanden voor je AOW-leeftijd. Korter mag ook.
• De uitkering blijft onder het drempelbedrag: €2.357 bruto per maand in 2026. Dat bedrag is netto ongeveer gelijk aan een netto AOW-uitkering voor een alleenstaande, en wordt jaarlijks bijgesteld.
• Voor wie een laag inkomen of weinig aanvullend pensioen heeft, kan daar €300 bruto per maand bovenop komen, maar alleen als dat expliciet in de cao of bedrijfsregeling staat. Het is geen automatische verhoging.

Gaat je werkgever boven het drempelbedrag of stop je meer dan drie jaar eerder, dan betaalt hij over dat deel een heffing van 57,7% in 2026, oplopend tot 65% vanaf 2028. Dat is zijn probleem, maar het verklaart waarom werkgevers zelden boven de drempel gaan.

Praktisch: kijk in je cao of vraag het je HR-afdeling. Val je niet onder de zwaarwerkafbakening van je sector, dan is deze route waarschijnlijk dicht.

Je pensioen vervroegen

Bij vrijwel elke pensioenregeling kun je je pensioen eerder laten ingaan dan de standaarddatum. Je krijgt dan levenslang een lagere uitkering, omdat hetzelfde bedrag over meer jaren wordt uitgesmeerd.

Hoeveel lager verschilt per regeling, maar het gaat om substantiële percentages per jaar dat je vervroegt. Je pensioenuitvoerder rekent het exact voor je uit, en dat is de enige betrouwbare bron: vuistregels lopen te ver uiteen.

Twee dingen om te weten. De vroegste ingangsdatum ligt bij de meeste regelingen niet ver voor je AOW-leeftijd, dus voor wie op zijn vijftigste wil stoppen is dit geen oplossing. En de verlaging is blijvend: je hebt er de rest van je leven mee te maken.

Deeltijdpensioen

Je gaat gedeeltelijk met pensioen en blijft gedeeltelijk werken. Je neemt bijvoorbeeld 40% van je pensioen op en werkt drie dagen door.

Dit is de meest onderschatte optie van route 1. Je maakt de overgang geleidelijk, je blijft opbouwen over het deel dat je werkt, en je uitkering wordt minder verlaagd dan bij volledig vervroegen.

Verlofsparen en generatiepacten

Sinds enige jaren mag je aanzienlijk meer verlof opsparen dan voorheen: tot honderd weken. Wie dat jarenlang doet, kan daarmee de laatste periode voor zijn pensioen overbruggen zonder dat er iets aan zijn pensioenopbouw verandert.

Daarnaast kennen sommige sectoren een generatiepact: minder werken tegen een hoger percentage van je loon, met volledige pensioenopbouw. De voorwaarden verschillen sterk per cao.

Wat de RVU waard is in geld

Om route 1 en route 2 te kunnen vergelijken, moet je de RVU omrekenen naar kapitaal.

Bij €2.357 bruto per maand gaat het om €28.284 per jaar, netto ruwweg gelijk aan een netto AOW-uitkering. Drie jaar lang zo'n uitkering ontvangen is qua vermogen ongeveer evenveel waard als €69.000 op het moment dat je stopt. Met de extra €300 voor knellende situaties komt dat op ongeveer €78.000.

Dat is echt geld. Maar zet het naast wat je nodig hebt om op je vijftigste te stoppen, een brugbedrag van €486.627 bij €40.000 uitgaven, en de verhouding wordt duidelijk. De RVU dekt ongeveer een negende van wat vervroegd stoppen op je vijftigste kost.

Route 1 haalt je dus over de laatste drie jaar heen. Alles daarvoor komt uit route 2.

Route 2: via je eigen vermogen

Deze route werkt anders. Je hebt geen regeling nodig en geen toestemming, maar wel vermogen dat de jaren tot je AOW kan dragen.

De berekening staat volledig uitgewerkt in het artikel over je FIRE-getal. In het kort: je hebt een bedrag nodig voor de brug tot je AOW-datum, plus een kleiner bedrag voor het gat dat daarna overblijft nadat AOW en pensioen zijn ingegaan.

Wat deze route onderscheidt: hij kent geen leeftijdsgrens en geen functie-eis. Wie op zijn vijftigste wil stoppen, kan dat: als het vermogen er is.

Wat elk jaar eerder je kost

Hoeveel je op je stopdatum moet hebben, bij €40.000 uitgaven per jaar en AOW op 67:

Per blok van vijf jaar, gemiddeld per jaar:

Het eerste jaar dat je erbij koopt is het duurste, en elk volgend jaar is goedkoper. Dat komt doordat de bedragen op verschillende momenten worden gemeten: wat je op je vijftigste moet hebben, hoef je pas op je vijftigste te hebben, en dat geeft je vermogen vijftien jaar langer om te groeien.

Let op de valkuil in deze tabel. Ze zegt alleen wat je op je stopdatum moet hébben. Ze zegt niets over of je daar op tijd komt, en dat is de vraag die er werkelijk toe doet. Vijf jaar langer doorwerken verlaagt je doel én geeft je vijf jaar extra om te sparen. Dat dubbele effect maakt langer doorwerken krachtiger dan deze tabel suggereert.

Welke route past bij jou?

Vier vragen, in deze volgorde.

Hoeveel jaar eerder wil je stoppen? Meer dan drie jaar voor je AOW: route 2, punt. Minder dan drie jaar: beide routes zijn mogelijk.

Val je onder de zwaarwerkregeling van je sector? Zo ja, dan is de RVU een reële optie en scheelt hij je enkele tienduizenden euro's. Zo nee, dan valt die weg en blijven pensioen vervroegen en deeltijdpensioen over.

Heb je verlof opgespaard? Honderd weken verlof is bijna twee jaar. Wie daar vroeg mee begint, bouwt route 1 zelf op.

Wat is je vermogen nu? Dat bepaalt of route 2 open staat, en hoe ver.

De twee routes combineren

Voor de meeste mensen ligt het antwoord in het midden, en dat is ook de goedkoopste uitkomst.

Stel je wilt op je zestigste stoppen, met een AOW-leeftijd van 67. Dat is zeven jaar. Kom je in aanmerking voor de RVU, dan dekt die de laatste drie. De vier jaar daarvoor moet je zelf overbruggen, en vier jaar overbruggen is een fundamenteel ander bedrag dan zeven.

Zelfde principe met verlofsparen en deeltijdpensioen. Elk jaar dat je uit route 1 haalt, is een jaar dat je niet uit je eigen vermogen hoeft te halen. En omdat elk jaar eerder stoppen tussen de €13.000 en €25.000 aan vermogen vraagt, tikt dat hard aan.

Wat mensen het vaakst verkeerd inschatten

Ze denken dat er een regeling bestaat voor "gewoon eerder willen stoppen". Die is er niet meer. De RVU is sinds 2026 gericht op zwaar werk, en de andere opties uit route 1 verlagen je uitkering of vragen jarenlange voorbereiding.

Ze schatten hun uitgaven te laag in. Je benodigde vermogen is een veelvoud van je jaaruitgaven. Zit je er 20% naast, dan zit je er in je doelbedrag meer dan honderdduizend euro naast.

Ze vergeten dat hun uitgaven veranderen. Stoppen met werken haalt vaak enkele duizenden euro's per jaar weg: woon-werkverkeer, kleding, kant-en-klaar. En als je hypotheek tegen die tijd is afgelost, scheelt dat opnieuw fors.

Ze tellen hun pensioen bij hun vermogen op. Dat is geen vermogen dat je kunt aanspreken, maar een toekomstige inkomstenstroom. Hij verlaagt wat je nodig hebt na je AOW-datum, maar helpt je niet door de jaren daarvóór. Dat onderscheid staat uitgewerkt in het artikel over de drie pensioenpijlers.

Hoe Gylder hierbij past

Beide routes hangen op hetzelfde onbekende cijfer: wat heb je nu werkelijk, verspreid over alles.

Gylder brengt dat samen in één doorlopend bijgewerkt bedrag: bank, broker, crypto, edelmetaal, je woning met de hypotheek eronder. Dat cijfer is het startpunt van elke berekening op deze pagina.

Daarnaast categoriseert het je uitgaven automatisch, zodat je jaarcijfer op meting rust in plaats van op een schatting. En de brugcalculator rekent je doelbedrag en stopdatum uit, waarna je voortgang daartegen wordt afgezet.

Wat er niet in kan: je opgebouwde werkgeverspensioen en je AOW. Die horen ook niet in je vermogen thuis, maar in de berekening als toekomstige inkomstenstromen.

Wat dit niet vertelt

Regelingen verschillen per cao en per fonds. Alles onder route 1 hangt af van jouw sector, jouw werkgever en jouw pensioenregeling. Wat hierboven staat is het algemene beeld; de details staan in je cao en bij je pensioenuitvoerder.

De bedragen veranderen jaarlijks. Het RVU-drempelbedrag wordt jaarlijks bijgesteld, en de heffing erboven loopt tot 2028 op. Controleer de actuele cijfers voordat je iets besluit.

De regeling zelf kan nog wijzigen. Er is afgesproken dat er in 2028 een ijkmoment komt waarop kabinet en sociale partners bekijken of de regeling zich ontwikkelt zoals bedoeld. Dat kan tot aanpassing leiden.

Dit is geen advies. Wat in jouw situatie verstandig is, hangt af van je regeling, je inkomen en je gezondheid. Voor een besluit over vervroegd pensioen zijn de doorrekeningen van je eigen pensioenuitvoerder leidend.

Veelgestelde vragen

Kan ik gewoon eerder stoppen met werken? Als je het zelf kunt betalen wel: daar is geen regeling voor nodig. Wil je dat via je werkgever of pensioenfonds regelen, dan gelden voorwaarden, en sinds 2026 is de belangrijkste regeling beperkt tot zwaar werk.

Hoeveel jaar eerder kan ik met de RVU stoppen? Maximaal drie jaar voor je AOW-leeftijd, en alleen als je onder de zwaarwerkafbakening van je sector valt.

Wat kost het om drie jaar eerder te stoppen? Dat hangt af van je uitgaven en je leeftijd. Rond je vijfenzestigste kost elk jaar eerder ongeveer €25.000 aan vermogen; rond je vijftigste ongeveer €16.000 per jaar.

Is deeltijdpensioen slimmer dan volledig vervroegen? Vaak wel. Je blijft opbouwen over het deel dat je werkt, en de verlaging van je uitkering is kleiner.

Telt mijn overwaarde mee? Alleen als je van plan bent te verkopen of te verzilveren. Wel verlaagt een afgeloste hypotheek je maandlasten, en dat verlaagt je benodigde vermogen wel degelijk.